Podczas bezkrólewia 1763-1764 jako sekretarz interrexa prymasa W. Łubieńskiego przeszedł na stronę orientacji postępowej i znalazł się w najbliższym otoczeniu króla Stanisława Augusta Poniatowskiego. Uczestnik tzw. obiadów czwartkowych, gromadzących elitę kulturalną na dworze. Współautor Monitora, najważniejszego wówczas czasopisma społeczno-politycznego. 1766 biskup warmiński.

Na jego dworze w Lidzbarku Warmińskim (Heilsbergu) rozkwitało życie kulturalne i artystyczne. Utrzymał więzi z warszawskim ośrodkiem kulturalnym również wtedy, gdy 1772 po rozbiorze Warmia znalazła się w granicach Prus. Był w dobrych stosunkach z królem Fryderykiem Wilhelmem II, dzięki poparciu którego został arcybiskupem gnieźnieńskim 1795.

Zwolennik klasycyzmu i racjonalizmu, wykazywał krytycyzm wobec różnych warstw społecznych, nie wyłączając kleru.

Do najważniejszych utworów Krasickiego należą: poemat heroikomiczny Myszeis (1775), powieść satyryczno-utopijna Mikołaja Doświadczyńskiego przypadki (1776), Monachomachia, czyli Wojna mnichów (1778) wyszydzająca zepsucie obyczajów zakonnych, powieść edukacyjna Pan Podstoli (cz. 1-2, 1778-1784), Bajki i przypowieści (1779), Satyry (1779), Antymonachomachia (1779), powieść o charakterze rozprawy filozoficzno-obyczajowej Historia (1779), Wojna chocimska (1780), encyklopedia Zbiór potrzebniejszych wiadomości... (tom 1-2, 1781-1783), alegoryczna Powieść prawdziwa o narożnej kamienicy w Kukurowcach (1794).

Jest także autorem głośnych patriotycznych utworów: Hymnu do miłości ojczyzny (1774) i Pieśni na dzień 3 maja 1792. Był w wielu gatunkach literackich, jak bajki czy satyry, prawdziwym mistrzem, w innych zaś - np. w prozie - nowatorem. Także m.in. Dzieła poetyckie (tom 1-2, 1802), Dzieła (tom 1-8, 1829-1833), Pisma wybrane (tom 1-4, 1954), Korespondencja (tom 1-2, 1958), Pisma poetyckie (tom 1-2, 1976).